جنگ شیعه و سنی در سوریه از جنبش روشنایی قربانی گرفت

نوشته طارق سعیدیطارق سعیدی

دیروز ده‌ها تن از هموطنان ما به خاک و خون کشیده شدند و چند ساعت بعد با دو اعلامیه از طالبان و داعش روبه‌رو شدیم. طالبان مسوولیت کشتار مردم بی‌گناه را قبول نکردند و حتی آن را تقبیح کرده و عاملی برای تفرقه بین ملت افغانستان دانستند و دولت اسلام ( داعش ) مسوولیت این کشتار را به عهده گرفت.

تا حال اکثر حمله‌های تروریستی در افغانستان که به وقوع پیوسته است؛ با وجود آن که افراد ملکی نیز قربانی شدند؛ ادعای گروه‌های تروریستی حمله به مواضع نظامی بوده است. اما حملهٔ دیروز هیچ خلایی باقی نگذاشته است؛ که چنین ادعایی مطرح و یا قبول گردد.

آیا سران و بازیگران اصلی گروه تروریستی دولت اسلامی ( داعش ) نمی‌دانستند که حملهٔ مستقیم بدون هیچ بهانهٔ نظامی به افراد ملکی آن هم در یک اعتراض مدنی، می‌تواند باعث واکنش جمعی علیه آن‌ها شده و نفوذ آن‌ها کمتر سازد؟

اعتراض دیروز مردم افغانستان – به دلیل آن که مدنی بود؛ در پی حذف نبود –  قابل ارزش‌گذاری نیست و ما نمی‌توانیم؛ ادعا کنیم که برحق و یا ناحق بود. چون اگر جایگاه اجتماعی‌مان را به طور ذهنی با این اشخاص عوض کنیم؛ این را خواهیم پذیرفت؛ که اگر ما نیز در آن جایگاه می‌بودیم؛ چنین عمل می‌کردیم.

اما این اعتراض مدنی به دلیل خشونتی که در آن به وقوع پیوست؛ رنگ خود را باخته و استعداد تبدیل شدن به یک جریان خشونت‌بار را دارد؛ خشونتی که در سوریه تولید می‌شود و در بستر جامعهٔ غیرمدنی افغانستان امکان بازتولید آن وجود دارد.

در طول چند سال گذشته به ثبوت رسیده است که دولت ایران با دادن یک سلسله امتیازها و با تحریک روحیه مذهبی هموطنان شیعه مذهب‌مان آن‌ها را ترغیب و مجهز می‌کند و به کشور سوریه برای جنگ نیابتی می‌فرستد و از طرف دیگر گروه دولت اسلامی ( داعش ) نیز با استفاده کردن از همین ابزار هموطنان سنی مذهب‌مان را به جنگ مذهبی به سوریه روانه می‌کند.

این بدیهی است که در حال حاضر در سوریه جنگ مذهبی به شدیدترین وجه وجود دارد و هموطنان‌مان نیز توسط دولت ایران و داعش اغفال شده و چند هزار کیلومتر دورتر از مرزهای افغانستان در سوریه در این جنگ نیابتی شرکت می‌کنند.

به همین دلیل کشتار هموطنان‌مان در «دهمزنگ» کابل زنگ خطری برای آن عده از فعالین مدنی هست که باوری به خط‌‌کشی‌های قومی و مذهبی ندارند و در تلاش آن هستند؛ تا از طریق رفتارهای مدنی اعتراض کنند. از طرف دیگر این رفتار وحشیانهٔ گروه داعش می‌نماید که جوابی باشد؛ برای هموطنان شیعه مذهب‌مان که در جنگ سوریه علیه داعش می‌‌جنگند.

داعش که در ظاهر یک گروه رادیکال دینی است؛ به طور ضمنی گرایش رادیکال مذهبی نیز دارد و از طرف دیگر دولت ایران که به خوبی می‌داند که مذهب شیعه با ناسیونالیزم ملی ایرانیان در هم آمخته است؛ با ایجاد جنگ نیابتی به وسیله افغان‌ها با رویکرد مذهبی باعث تحریک حس ناسیونالیزم ملی ایرانیان شده و از این طریق تا حدودی سوپاپی برای اعتراض‌های ملت ایران در خارج از مرزهای ایران می‌سازد و همچنین به منافع منطقوی و جهانی خود می‌رسد.

اما از این جنگ نیابتی بین کشورهای شیعه مذهب و سنی مذهب در سوریه چه نسیب ملت افغانستان می‌شود؟ جواب این سوال را می‌توان از کشته شدن ده‌ها تن هموطن خود به دست آوریم که دست به اعتراض مدنی زده بودند و واکنشی جمعی بعد از این کشتار که به وقوع پیوست.

در کنار قربانی شدن مردم بی‌گناه ما در گفتار کسانی که از این حادثه متاثر شدند به نشانه‌هایی برمی‌خوریم؛ که نشان می‌دهد؛ آن‌ها قدرت تعقل خود را در مقابل این خشونت از دست داده‌ و به ورطهٔ عاطفه که عامل و معلول خشونت است؛ سقوط کرده‌اند.

مردمی که دیروز به اعتراض «جنبش روشنایی» پیوسته بودند و تلاش داشتند به بهترین وجه رفتار مدنی را به نمایش بگذارند؛ قربانی خشونت مذهبی تولید شده در سوریه شدند و واکنش جمعی با استفاده از نشانه‌هایی مانند:«فاشیزم» و … دوباره زمینه را مساعد می‌سازد؛ تا این رفتار مدنی رنگ دیگری به خود گیرد. چون متهم کردن کسانی به «فاشیزم» زمینهٔ این ادعا را نیز مساعد می‌سازد؛ که کنهٔ اعتراض جنبش روشنایی نیز فاشیزم قومی است.

گسترش این گونه نشانه‌ها زمینهٔ خشونت را مساعد‌تر می‌سازد؛ که با روح رفتار مدنی در تناقض قرار دارد. چون رفتار مدنی عاری از قضاوت دیگری است و بیشتر بر پایه نفع جمعی استوار است. اما استفاده کردن این نشانه‌ها همراه با قضاوتی‌ست که زاینده خشونت علیه دیگری می‌باشد.

اگر تنها همین نشانهٔ فاشیزم را واکاوی کنیم – چه کسانی که قربانی فاشیزم هستند و چه کسانی که عامل فاشیزم می‌باشند- از هر دو طرف معادله به دلیل آن که فاشیزم تولید خشونت می‌کند؛ قربانی می‌گیرد. پس هر فرد در چنین اجتماعی در کنار آن که عامل خشونت است؛ قربانی خشونت نیز می‌باشد.

شما ممکن است این را هم بپسندید

پاسخ دهید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *